Szare Szeregi

Szare szeregi powstały podczas okupacji niemieckiej. Powołane zostały 27 września 1939r w Warszawie przez członków Naczelnej Rady Harcerskiej. Szare szeregi to kryptonim ZHP podczas drugiej wojny światowej (1939-1945).

Sama nazwa ,,Szare szeregi,, przyjęła się dopiero rok po założeniu konspiracji. Pierwszym miastem Polski w którym zaczęła funkcjonować nazwa był Poznań co nie znaczy że tam one powstawały.

Szare szeregi podczas okupacji i wojny podzieliły młodzież na trzy grupy:
– Zawiszacy (12-14 lat) – nie brali udziału w walce lecz drużyny Zawiszy były przygotowywane do niej. Zasłynęli oni najbardziej z Harcerskiej Poczty Polowej. Dzięki czemu wszelkie listy lub gazety były dostarczane na czas.

– Bojowe Szkoły(15-17 lat) – pełnili oni służbę w tak zwanym ,,Małym sabotażu,, celem przewodnim tej akcji było jak największe zdenerwowanie wrogów. Uczniowie Bojowych Szkół pisali po murach krótkie hasła podłączali się do megafonów niemieckich czy zrywali wszelkie niemieckie flagi.

– Grupy Szturmowe (powyżej 18 lat) – z grup szturmowych utworzono wiele batalionów niniejszym ,,Zośka” (założony w 1943r) czy ,,Parasol” (1944r). Grupy szturmowe zajmowały się akcjami większego kalibru takimi jak wysadzanie mostów czy pociągów ich zadaniem było również odbijanie polskich więźniów czy sama walka na polu bitwy.

Podstawowym motto Szarych szeregów było hasło: ,,Dziś jutro pojutrze”

– Dziś – okres konspiracji przygotowywanie do powstania
– Jutro – otwarta walka zbrojna (powstanie)
– Pojutrze – praca w wolnej Polsce

Organizacja harcerzy opierała się na strukturze ZHP
– Kwatera Główna – pasieka
– Chorągwie – ule
– Hufce – roje
– Drużyny – rodziny
– Zastępy – pszczoły

Pierwszym przewodniczącym stowarzyszenia był hm. Stanisław Broniewski ,,Orsza”.

BATALION PARASOL

Batalion Parasol powstał w 1943 roku. Jego dowódcą był Adam Borys, pod pseudonimami ,,Pług”, i ,,Dyrektor „. Kiedy został dowódcą batalionu miał 34 lata.
W batalionie było 75 harcerzy. Po jakimś czasie po utworzeniu batalionu przejął on funkcje Organizacji Specjalnych Akcji Bojowych, czyli przede wszystkim wykonywanie wyroków śmierci wydanych przez Polskie Państwo Podziemne na głównych zbrodniarzy hitlerowskich. Pierwszą nazwą tego batalionu był ,,Agat ” nazwa ta wzięła się od,,anty gestapo”. Po 2 stycznia 1944 roku pseudonim ten został zmieniony dwukrotnie. Po aresztowaniu Tadeusza Kostrzewskiego (uczestnika prawie wszystkich akcji „Agatu”) zmienili pseudonim na ,,Pegaz”, a po następnym aresztowaniu łączniczki  w 1944 roku  Batalion stał się ,,Parasolem”. Jedną z ważniejszych i dobrze zaplanowanych akcji przez batalion Parasol była ,, Akcja Kutschera” (1 lutego 1944 roku) niestety w czasie akcji poległo czterech ludzi ( Lot , Cichy, Sokół i Juno).

BATALION ZOŚKA

Batalion Zośka to harcerski batalion AK biorący udział w Powstaniu Warszawskim, składający się przede wszystkim z członków Szarych Szeregów – konspiracyjnego Związku Harcerstwa Polskiego. Dowódcą batalionu Zośka był Ryszard Białous.
Batalion został utworzony pod koniec sierpnia 1943 r., przyjął nazwę „Zośka” dla upamiętnienia postaci dowódcy warszawskich Grup Szturmowych, Tadeusza Zawadzkiego „Zośki”.

Batalion „Zośka” w olbrzymiej większości składał się z podchorążych. Żołnierze batalionu brali udział w akcjach dywersyjno-sabotażowych, m.in. mających na celu niszczenie hitlerowskiego transportu kolejowego zaopatrującego front wschodni.

W powstaniu warszawskim batalion „Zośka” walczył w Zgrupowaniu AK „Radosław” na terenie Woli i Starego Miasta, skąd kompania „Rudy”, dowodzona przez Andrzeja Romockiego „Morro”, jako jedyna spośród załogi staromiejskiej przebiła się do Śródmieścia przez placówki niemieckie w Ogrodzie Saskim. W czasie walk na: Czerniakowie i Mokotowie batalion „Zośka” został połączony z równie zdziesiątkowanym batalionem „Parasol”.

Kompania „Rudy” została uznana przez dowództwo AK za najlepszą spośród 40-tysięcznej załogi żołnierzy walczących w powstaniu warszawskim, m.in. w brawurowym ataku zdobywając warszawski obóz koncentracyjny. Za walki w powstaniu warszawskim Wódz Naczelny odznaczył batalion „Zośka” Srebrnym Krzyżem Orderu Virtuti Militari.

W latach 1944–1956 żołnierzy batalionu „Zośka” dotknęły prześladowania systemu komunistycznego. Początkowo uwięzionych zostało kilku z nich z powodu ich indywidualnej działalności w latach powojennych. W drugiej fali aresztowań w specjalnie zorganizowanej akcji zatrzymano trzydziestodwuosobową grupę byłych zośkowców i oskarżono ich o działalność konspiracyjną zmierzającą do obalenia ustroju komunistycznego w Polsce.

 

 

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s